Wat moet u doen als u niet tevreden ben over het antwoord of de maatregelen van diegene die uw gegevens verwerkt, nadat u een van uw rechten hebt uitgeoefend? (Art. 77 tot 80 van de AVG)

De AVG heeft een aantal beroepsmogelijkheden ingevoerd ingeval u vindt dat uw rechten en vrijheden niet voldoende beschermd zijn. U kunt van deze mogelijkheden gebruik maken tegen diegene die uw gegevens verwerkt maar ook tegen de Autoriteit, de toezichthoudende autoriteit. De AVG is immers van mening dat elke persoon die materiële of morele schade heeft gehad omdat er een inbreuk is gepleegd op de AVG, het recht heeft om van diegene die uw gegevens verwerkt, een schadevergoeding te krijgen.

De AVG onderscheidt 4 beroepsmogelijkheden:

1. Het recht om een klacht in te dienen bij een toezichthoudende autoriteit (Art. 77)

Naast het recht om een ander administratief of rechterlijk beroep in te stellen, kunt u ook klacht indienen bij de Autoriteit als u van mening bent dat de verwerking van uw persoonsgegevens indruist tegen de regels van de AVG.

U kunt die klacht indienen in:

  • de lidstaat waar u gewoonlijk verblijft,
  • de lidstaat waar u uw werkplek heeft of,
  • de lidstaat waar de beweerde inbreuk is begaan.

Wanneer u bij ons klacht indient, zijn wij verplicht om u in te lichten over de stand van zaken en de uitkomst van uw klacht en ook van de mogelijkheid om tegen onze beslissing beroep aan te tekenen voor een rechtbank.

Wij zullen alles in het werk stellen om het voor u gemakkelijk te maken een klacht in te dienen, bijvoorbeeld door een online klachtenformulier aan te bieden.

In België is het nu al mogelijk om bij ons een klacht in te dienen. De bestaande Privacywet meldt inderdaad dit: "Onverminderd enige vordering voor de rechtbanken en tenzij de wet anders bepaalt, onderzoekt de Gegevensbeschermingsautoriteit de getekende en gedateerde klachten die haar worden toegestuurd (...). De te volgen procedure wordt geregeld in het huishoudelijk reglement van orde."

2. Het recht om een doeltreffende voorziening in rechte in te stellen tegen ons, toezichthoudende autoriteit (Art. 78)

De AVG bepaalt dat iedere natuurlijke persoon of rechtspersoon het recht heeft om tegen een hem betreffend juridisch bindend besluit van een toezichthoudende autoriteit een doeltreffende voorziening in rechte in te stellen.

Daarnaast hebt u het recht om een doeltreffende voorziening in rechte in te stellen als de toezichthoudende autoriteit uw klacht niet behandelt of u binnen de drie maanden geen informatie geeft over de vooruitgang of de uitkomst van uw klacht.

Een klacht tegen ons, toezichthoudende autoriteit, is dus mogelijk in de volgende gevallen:

  • wij hebben uw klacht helemaal niet of een maar een gedeelte ervan behandelt;
  • wij hebben u niet ingelicht over de opvolging van uw klacht of over de uitkomst na de behandeling van de klacht (binnen de 3 maanden);
  • tegen elk juridisch bindend besluit die wij hebben genomen (dus niet tegen adviezen of aanbevelingen).

Iedere procedure tegen ons, toezichthoudende autoriteit, moet aangespannen worden voor een Belgische rechtbank. 

Momenteel is het in België niet duidelijk waar dit moet gebeuren: bij de Raad van State of bij het Hof van Beroep van Brussel? Dit wordt nog beslist door de nationale wetgever.

3. Het recht om een doeltreffende voorziening in rechte in te stellen tegen een verwerkingsverantwoordelijke of een verwerker (Art. 79)

U hebt het recht om een doeltreffende voorziening in rechte in te stellen tegen de verwerkingsverantwoordelijke als u meent dat de rechten die de AVG u verleent, werden geschonden omdat uw persoonsgegevens niet volgens de regels van de AVG werden verwerkt.

U moet iedere procedure tegen de verwerkingsverantwoordelijke aanspannen:

  • Bij de gerechten van de lidstaat waar de verwerkingsverantwoordelijke een vestiging heeft (een vestiging volstaat, het moet niet gaan om de hoofdzetel);
  • Deze procedure kan ook aangespannen worden voor een rechtbank van de lidstaat waar u gewoonlijk verblijf, tenzij diegene die uw gegevens verwerkt een overheid is (in dat geval is de bevoegde rechtbank daar waar deze overheid gevestigd is).

Vergeleken met artikel 14.2 van de huidige Privacywet, luidt de regel dat het de voorzitter is van de rechtbank van de woonplaats van de eiser, die bevoegd is voor dit soort klachten.

De Privacywet voegt hier echter nog aan toe "Indien de eiser geen woonplaats in België heeft, is de voorzitter van de rechtbank van de woonplaats van de verantwoordelijke voor de verwerking, die een natuurlijke persoon is, bevoegd. Indien de verantwoordelijke voor de verwerking een rechtspersoon is, is de voorzitter van de rechtbank van de maatschappelijke of administratieve zetel bevoegd."

4. Het recht om via een vertegenwoordiger te handelen (Art. 80)

De AVG vermeldt 2 mogelijke gevallen:

  1. de vertegenwoordiging met uw volmacht
  2. de vertegenwoordiging zonder uwvolmacht

Enkel organen, organisaties of verenigingen zonder winstoogmerk, die overeenkomstig het recht van een lidstaat zijn opgericht, die statutaire doelstellingen hebben die in het publieke belang zijn en die actief zijn op het gebied van de bescherming van persoonsgegevens, zullen kunnen optreden. De voorwaarden van de AVG voor de vertegenwoordiging van de betrokkenen zijn dus uiterst strikt.

Eerste geval: u geeft een volmacht aan een organisatie zodat deze in uw naam een klacht kan indienen of zodat hij in uw naam een beroep voor een rechtbank kan instellen tegen de toezichthoudende autoriteit of zodat hij in uw naam een beroep voor een rechtbank kan instellen tegen diegene die uw gegevens verwerkt.
U kunt hem ook volmacht geven om in uw naam het recht op schadevergoeding uit te oefenen maar dat kan alleen als de Belgische wet daarin voorziet. Dit is vandaag niet het geval maar de Belgische wetgever zal zich waarschijnlijk wel over deze kwestie buigen.

Het tweede geval: hier gaat het erom dat een organisatie  kan handelen zonder dat u uw volmacht hebt gegeven. Maar dit hangt volledig af van het optreden van de lidstaten. Als de lidstaten dit soort handeling willen toestaan, zullen ze dat in het nationaal recht moeten inschrijven. Als ze het in het nationaal recht inschrijven, kan een dergelijke organisatie een klacht indienen en dit ongeacht of hij daarvoor een volmacht van u heeft gekregen, als die organisatie van mening is dat de rechten die de AVG aan de betrokken personen toekent, werden geschonden door de gegevensverwerking. De organisatie kan ook een schadevergoeding vragen namens de betrokkenen.

Deze mogelijkheid bestaat momenteel niet in het Belgisch recht. De AVG maakt hiervan geen verplichting maar laat dit over aan de beoordeling van de nationale wetgever.